Thế giới vừa trải qua một ngày 3/1/2026 đầy biến động khi Mỹ chính thức phát động chiến dịch quân sự quy mô lớn nhắm vào Venezuela. Sự kiện này không chỉ gây rúng động bởi quy mô tấn công mà còn bởi việc Tổng thống đương nhiệm của một quốc gia có chủ quyền, ông Nicolas Maduro, đã bị lực lượng đặc nhiệm Mỹ bắt giữ và đưa ra khỏi lãnh thổ.
Chiến dịch quân sự chớp nhoáng và vụ bắt giữ tại Caracas
Sáng ngày 3/1 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump bất ngờ tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng Mỹ đã tiến hành thành công một cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela. Theo thông tin từ CBS News, lực lượng đặc nhiệm Delta – đơn vị tinh nhuệ bậc nhất của quân đội Mỹ – đã trực tiếp thực hiện nhiệm vụ bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro cùng phu nhân tại thủ đô Caracas. Nhiều tiếng nổ lớn đã vang dội khắp thủ đô và các khu vực lân cận như Miranda và La Guaira, đánh dấu một cuộc can thiệp quân sự trực tiếp chưa từng có trong khu vực Mỹ Latinh những năm gần đây.
Cáo buộc pháp lý và mục tiêu chiến lược của Washington
Ngay sau vụ bắt giữ, Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Pam Bondi xác nhận ông Maduro đã bị truy tố tại Tòa án liên bang Khu vực phía Nam bang New York. Dù các cáo buộc cụ thể chưa được công bố chi tiết, nhưng các báo cáo trước đó từ tờ The Wall Street Journal cho thấy ông Maduro có thể đối mặt với tội danh buôn bán ma túy cấp độ liên bang, liên quan đến các cáo buộc từ năm 2020 về việc điều hành một tổ chức cung cấp cocaine. Bên cạnh lý do pháp lý, Tổng thống Trump cũng không ngần ngại khẳng định Mỹ sẽ “tham gia mạnh mẽ” vào ngành công nghiệp dầu khí của Venezuela, cho thấy mục tiêu chiến lược về tài nguyên trong chiến dịch này.
Venezuela ban bố tình trạng khẩn cấp và tổng động viên
Đáp trả hành động từ phía Washington, Chính phủ Venezuela đã ra tuyên bố gọi đây là một “hành động xâm lược quân sự cực kỳ nghiêm trọng”. Tổng thống Nicolas Maduro, trước khi bị bắt giữ, được cho là đã ký sắc lệnh ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn lãnh thổ quốc gia để chuẩn bị cho kịch bản chiến tranh. Caracas đã kích hoạt cơ chế phối hợp giữa nhân dân, quân đội và cảnh sát, đồng thời kêu gọi một giai đoạn kháng chiến mới nhằm bảo vệ độc lập chính trị và tài nguyên quốc gia. Hiện tại, Venezuela đã đóng cửa biên giới với Brazil và tuyên bố sẽ kiện vụ việc ra Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.
Phản ứng gay gắt và nỗ lực ngoại giao từ cộng đồng quốc tế
Sự kiện này đã chia rẽ cộng đồng quốc tế sâu sắc. Nga và Cuba lập tức lên án gay gắt, coi đây là hành động xâm lược vũ trang vi phạm luật pháp quốc tế và kêu gọi giải quyết thông qua đối thoại. Trong khi đó, Liên minh châu Âu (EU) và Tây Ban Nha bày tỏ sự quan ngại sâu sắc, kêu gọi các bên kiềm chế và tôn trọng Hiến chương Liên Hợp Quốc, đồng thời sẵn sàng đóng vai trò trung gian hòa giải cho một cuộc chuyển tiếp hòa bình. Tại khu vực, Colombia đề nghị các tổ chức quốc tế can thiệp khẩn cấp để ngăn chặn nguy cơ leo thang thành một cuộc chiến tranh toàn diện tại Mỹ Latinh.
Tác động tức thì đến an ninh hàng không khu vực
Để đảm bảo an toàn, Cơ quan Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã ban hành lệnh cấm khẩn cấp đối với tất cả các máy bay dân dụng Mỹ bay qua không phận Venezuela và quốc đảo Curacao. FAA cảnh báo các hoạt động quân sự đang tiếp diễn tạo ra nguy cơ mất an toàn bay cực lớn. Quyết định này ngay lập tức làm gián đoạn mạng lưới hàng không khu vực, buộc nhiều hãng bay phải thay đổi lộ trình trong bối cảnh tình hình an ninh vẫn đang diễn biến hết sức phức tạp và khó lường.