Nội dung chính
I. Thuật ngữ về sản phẩm giao dịch và giá
1. Sản phẩm giao dịch
Cặp tiền tệ (Currency Pair): Đây là đối tượng giao dịch cơ bản nhất trong Forex. Tiền tệ luôn được mua hoặc bán theo cặp vì bạn phải bán một loại tiền để mua loại khác. Các cặp tiền chính (Majors) luôn bao gồm USD và có tính thanh khoản cao nhất. Ví dụ, khi bạn giao dịch EUR/USD, bạn đang đồng thời mua Euro và bán Đô la Mỹ.
- Đồng tiền cơ sở (Base Currency): Là đồng tiền đứng trước dấu gạch chéo trong cặp tiền. Giá trị của đồng tiền này được dùng làm cơ sở để so sánh. Trong giao dịch, nó luôn được coi là một đơn vị. Ví dụ, trong cặp GBP/USD, 1 Bảng Anh (GBP) là đơn vị cơ sở.
- Đồng tiền yết giá (Quote Currency): Là đồng tiền đứng sau dấu gạch chéo. Tỷ giá hối đoái cho biết bạn cần bao nhiêu đơn vị của đồng tiền này để mua được một đơn vị của đồng tiền cơ sở. Đây là đồng tiền mà bạn dùng để định giá.
Các sản phẩm khác như kim loại quý (vàng, bạc), các đồng tiền kỹ thuật số (Bitcoin, Ethereum), hay hàng hoá (dầu) cũng được đều được giao dịch như một cặp tiền tệ với 1 đồng tiền đứng sau dùng làm yết giá (thường là USD): XAU/USD (giá vàng tính theo đô la Mỹ), BTC/USD (giá bitcoin tính theo đô la Mỹ), USOIL (giá dầu Brent tính theo đô la Mỹ), …
2. Bid/Ask/Spread
Tương tự như việc mua bán vàng ở cửa hàng, mua bán ngoại tệ ở các ngân hàng, các sản phẩm giao dịch luôn tồn tại 2 loại giá là giá mua và giá bán.
- Giá Bid (giá bán): Đây là mức giá cao nhất mà một người mua (broker – sàn) sẵn sàng trả cho bạn. Nó đại diện cho mức giá mà tại đó bạn có thể bán (Sell) cặp tiền tệ. Nhà giao dịch luôn bán theo giá Bid.
- Giá Ask (giá mua): Đây là mức giá thấp nhất mà một người bán (broker) sẵn sàng chấp nhận. Nó đại diện cho mức giá mà tại đó bạn có thể mua (Buy) cặp tiền tệ. Nhà giao dịch luôn mua theo giá Ask.
- Spread: Là chênh lệch giữa Giá Ask và Giá Bid. Đây là nguồn thu nhập chính của nhà môi giới (broker). Spread càng thấp, chi phí giao dịch của bạn càng rẻ. Spread có xu hướng mở rộng (tăng) trong thời điểm thị trường có tin tức lớn hoặc thanh khoản thấp.
3. Pip (Point in Percentage)
Là đơn vị đo lường thay đổi nhỏ nhất của tỷ giá hối đoái, thường là chữ số thập phân thứ tư (trừ JPY là chữ số thứ hai). 1 pip là thước đo tiêu chuẩn để tính toán lợi nhuận hoặc thua lỗ của bạn. Để dễ hiểu hơn thì thay vì việc nói giá đô tăng vài nghìn (quy theo vnđ), giá vàng giảm vài trăm nghìn 1 chỉ, trong thị trường Forex sẽ quy những thay đổi đó sang pip để tiện cho việc giao dịch.
II. Thuật ngữ về giao dịch và lệnh
1. Lot
Là đơn vị quy ước dùng để đo khối lượng của một giao dịch. 1 Lot tiêu chuẩn tương đương với 100.000 đơn vị tiền tệ cơ sở. Đối với nhà giao dịch nhỏ lẻ, còn có các đơn vị nhỏ hơn như Mini Lot (10.000) và Micro Lot (1.000).
2. Margin
Là khoản tiền thế chấp bắt buộc mà bạn phải có trong tài khoản để mở và duy trì một vị thế giao dịch khi sử dụng đòn bẩy. Margin không phải là phí, mà là một phần vốn bị “khóa” lại để bảo đảm rủi ro cho nhà môi giới.
3. Leverage
Là một công cụ mạnh mẽ cho phép bạn giao dịch với khối lượng lớn hơn nhiều so với số vốn thực tế bạn có. Ví dụ, đòn bẩy 1:500 cho phép bạn kiểm soát giao dịch 50.000 USD chỉ bằng cách ký quỹ 100 USD. Đòn bẩy khuếch đại lợi nhuận nhưng cũng khuếch đại rủi ro thua lỗ.
III. Thuật ngữ tài khoản
1. Balance
Là tổng số tiền còn lại trong tài khoản giao dịch của bạn chỉ tính những giao dịch đã được đóng (lãi hoặc lỗ đã được ghi nhận). Số dư không tính lợi nhuận/thua lỗ của các lệnh đang mở.
2. Equity
Là tổng giá trị tài khoản của bạn tại thời điểm hiện tại. Equity được tính bằng: Balance + Lợi nhuận/Thua lỗ đang nổi(chưa đóng lệnh). Đây là thước đo thực tế về tổng tài sản của bạn trong thị trường.
3. Margin Level
Là một chỉ số tỷ lệ thể hiện sức khỏe của tài khoản, được tính bằng công thức: (Equity/Margin)×100%.
Margin Level càng cao, tài khoản của bạn càng an toàn và bạn càng có khả năng mở thêm lệnh mới.
4. Stop out Level
Là ngưỡng nguy hiểm tối thiểu (thường là 20% hoặc 50%) mà nhà môi giới quy định cho Margin Level. Nếu Equity của bạn giảm đến mức này, hệ thống sẽ tự động đóng các lệnh đang thua lỗ của bạn để ngăn ngừa tài khoản rơi vào số âm.
Nắm vững các thuật ngữ cơ bản như Pip, Lot, Margin, và Leverage là bước đi đầu tiên và quan trọng nhất trên con đường giao dịch ngoại hối. Hãy xem các khái niệm này là ngôn ngữ của thị trường; hiểu rõ chúng không chỉ giúp bạn đặt lệnh chính xác mà còn là nền tảng vững chắc để xây dựng một chiến lược quản lý rủi ro kỷ luật và hiệu quả.
Chúc các bạn giao dịch thành công!